• HaberciGazete

Artvin'in kurtuluşunun 101. yıldönümü



Bugün Artvin'in düşman işgalinden kurtuluşunun 101. yıldönümü.

Önce Artvin'i kurtuluşa götüren süreci anımsayalım:



Artvin’in Kurtuluşu Artvin 45 yıldan beri esaret altındadır. Gürcistan sefiri Siman MİDİVANI 17 Ocak 1921’de Ankara’ya gelerek itimatnamesini M. Kemal’e iletir. M. Kemal Gürcü sefaretinden derhal işgal ettikleri toprakları boşaltmalarını ister. Sefir geçen günler boyunca TBBM Hükümetini oyalamayı sürdürünce Hariciye Nazırı (30) Bekir Sami Bey Gürcistan’a sert bir nota verdi. 23 Şubat 1921’de TBMM ve Gürcü hükümetleri arasında Batum anlaşması imzalandı. Bu tarihten itibaren Artvin-Ardanuç-Borçka ve Şavşat’tan Gürcü kuvvetleri çekildi. 45 yıllık esaret sona erdi. Diğer yandan Trabzon’dan Artvin’e kuvvetleri ile hareket eden Miralay Şükrü Bey Oruçlu köyünden Kamil Beyi Kaymakam vekili tayin ederek kendisi Batum’a geçti. 7 Mart 1921’den itibaren Artvin’de Türk bayrağı dalgalanmaya başladı. Rusya, Çarlık yönetiminin yıkılması üzerine Birinci Dünya Savaşı’ndan çekilince yeni Sovyet hükümeti ile 18 Aralık 1917’de Erzincan Ateşkes Antlaşması imzalandı. Buna göre Ruslar Artvin’i boşalttılar. Daha sonra savaşın sona ermesiyle imzalanan 3 Mart 1918 tarihli Brest-Litovsk Antlaşması da Sovyetler Birliği ile Türkiye arasındaki sınırın 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı öncesindeki şekline getirilmesini kabul ettiğinden, Osmanlı birlikleri 1918 Martında tekrar Artvin’e girdiler. Ancak Artvin, bu defa da Türklerin elinde uzun süre kalamadı. Çünkü Osmanlı Devleti Birinci Dünya Savaşı’nda yenik sayılmış ve 30 Ekim 1918’de Limni Adası’nın Mondros Limanı’nda imzalanan Mondros Mütarekesi’ne göre Osmanlı ordusunun 1914 yılından önceki sınırların gerisine çekilmesi kararlaştırılmıştı. Bu sebeple Artvin tekrar boşaltıldı. İngilizler antlaşma gereğince 17 Aralık 1918’de Artvin, Şavşat ve Hopa’yı işgal ettiler. Artvin ve çevresinde beş ay kadar kalan İngilizler buradan çekilirken şehri Gürcistan’a bıraktılar. Artvin yöresindeki bu Gürcü işgali ise 1921 başlarına kadar sürdü. Artvin ve çevresinin kesin kurtuluşu Kâzım Karabekir Paşa idaresindeki 15. Kolordu’nun 30 Ekim 1920’de Kars’ı kurtarmasından sonra gerçekleşti. Bu zaferden sonra Türkiye Büyük Millet Meclisi Gürcistan’a bir ultimatom vererek Ardahan, Artvin ve Batum’un teslimini istedi. Gürcistan yeni Türk hükümetinin bu isteğini kabul ederek kuvvetlerini 23 Şubat 1921 sabahından itibaren Ardahan, Artvin ve Batum’dan çekmeye başladı. Bu tarihten birkaç gün sonra Türk kuvvetleri Ardahan’dan başlamak üzere adı geçen şehirlere girmeye başladılar. 27 Şubat 1921’de Ardahan ve Şavşat Gürcü işgalinden kurtuldu. Artvin’in kurtuluşu ise 7 Mart 1921’de gerçekleşti. Böylece 1878-1921 yılları arasında 43 yıl süreyle Rus işgali altında kalan Artvin ve çevresi Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin ilk askerî ve diplomatik başarısı sonucunda kesin olarak Türkiye topraklarına katılmış oldu.


Artvin ve çevresi 1921 yılında Rus işgalinden kurtulup anavatana kavuşunca önce Ardahan Sancağı’na bağlandı. Ancak aynı yıl içerisinde, 7 Temmuz 1921 tarih ve 133 numaralı kanunla Artvin Sancağı kurulunca, Artvin bu yeni sancağın merkezi oldu. 1924 yılında sancaklar vilâyet haline dönüştürülünce Artvin de vilâyet oldu. Ancak Artvin vilâyeti 1 Haziran 1933’te lağvedildi ve burası bir kaza merkezi olarak merkezi Rize olan Çoruh vilâyetine bağlandı. Bu durum 3 yıl kadar sürdü. Artvin 4 Ocak 1936 tarihinde yeni kurulan Çoruh vilâyetinin merkezi oldu. 1956 yılında ise Çoruh adı kaldırıldı ve ilin adı Artvin haline getirildi.

ARTVİN’İN DÜŞMAN İŞGALİNDEN KURTULUŞ GÜNÜ MESAJLARI...


BAYRAKTUTAN KURTULUŞ GÜNÜ MESAJI YAYINLADI

CHP YDK başkanı Artvin Milletvekili Uğur Bayraktutan Artvin'in kurtuluş günü dolayısıyla bir mesaj yayınladı.

Hayati Akbaş



ANKARA-CHP YDK başkanı Artvin Milletvekili Uğur Bayraktutan Artvin'in kurtuluş günü dolayısıyla bir mesaj yayınladı.

Bayraktutan mesajında şu ifadelere yer verdi: “Cumhuriyet Kenti Artvin’imizin düşman işgalinden kurtuluşunun 101. yılını kutlamanın coşkusu ve gururu içerisindeyiz. 7 Mart 1921’de bir işgal sonlanmış, bu ülkenin kuzey doğusunun kurtuluşu müjdelenmiştir. Vatanına ve bayrağına bağlılığı, Mustafa Kemal Atatürk’e olan sevgisi ile tanınan Artvin, ülkemizin medeniyet meşalesidir. Artvin işgal altında olan ülkemizde yaşanan tüm olumsuzluklara rağmen, sahip olduğu manevi gücü ve bağımsızlık inancıyla büyük bir kahramanlık örneği sergileyerek, düşmanı kovmuş ve özgürlüğüne kavuşmuştur.

Milli birlik ve beraberliğin öneminin daha çok kavrandığı şu günlerde, böyle anlamlı bir günün coşku ile Artvin’imizde ve tüm yurtta kutlanması, ulusal hafızamızı tazeleyecek; milletimizin ihtiyacı olan birlik ve beraberlik duygularını güçlendirecektir. Bu güzel topraklarda bağımsız yaşamamızı sağlayan başta Ulu Önderimiz Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşları olmak üzere tüm şehitlerimizi, halk kahramanlarımızı saygı, minnet ve şükranla bir kez daha anıyor, emanetleri olan bu kutsal toprakların her zaman koruyucusu ve savunucusu olacağımızı bizzat belirtmek istiyorum.


Biliyorum ki 7 Mart tarihi sadece Artvin’de ve ilçelerinde değil; ülkemizin ve dünyanın saymakla bitiremeyeceğimiz birçok noktasında Artvinlilerin sevincine, heyecanına şahitlik edecektir.


Bu düşüncelerle Artvin’imizin kurtuluş gününü, birlik ve beraberlik duyguları ile kutluyor; bu ülkede demokratik katılımın ve mücadelenin arandığı, Cumhuriyet ve değerlerin altının çizileceği her karanlığa doğan güneş olan Cumhuriyet Kenti Artvin’in Milletvekili olarak, Artvin’imizin Kurtuluşunun tüm ulusumuza kutlu olmasını diliyorum”.


ARTVİN MLLETVEKİLİ ERKAN BALTA'NIN MESAJI


Akparti Artvin Milletvekili E. Erkan Balta Artvin’in 101 kurtuluş yıldönümü nedeniyle bir kurtarma mesajı yayınladı.



ANKARA- Akparti Artvin Milletvekili Erkan Balta Artvin’in 101 kurtuluş yıldönümü nedeniyle bir kurtama mesajı yayınladı.

E. Erkan Balta yayınladığı mesajında şu ifadelere yer verdi: “Artvin’imizin düşman işgalinden kurtuluşunu 101. Yıldönümünü hemşerilerimle kutlamanın gururunu yaşıyorum.

Artvin’in Rus işgaliyle başlayan esareti 42 yıl sürmüş, Artvin halkı gönüllü teşkilatlar oluşturarak bu esaretten kurtulmanın yollarını aramıştır. Bu zorlu süreçte mücadele edenler idam edilmiş, hapse atılmış ama yılmamışlardır. Nihayet 7 Mart 1921’de TBMM’de alına kararla Binbaşı Şükrü Oğuz Bey komutasındaki müfreze Artvin’i teslim almıştır. Şükrü Bey hatıralarında Artvinlilerin askerlerin açtığı yollara keçe, halı ve yorganları sererek topları iteleyerek taşımaya çalıştıklarını anlatmış, Artvinlilerin o zor koşullardaki gayretlerinin ancak Türklüğün mücadele ruhundan geleceğini belirtmiştir.

Bu günlere bu halk kolay gelmemiştir. Öyleleri vardır ki tarihin akışına değil, kendi kararlı tutum ve azimleriyle tarihi kendi ideallerinin akışına çevirirler. Artvin’in kurtuluş mücadelesi sürecinde bazı isimler özellikle öne çıkmıştır. Bunlardan biri de Yavuzköy’lü çiçek nenedir. Çiçek Nene, kendi köyü ve yakın köylerdeki kadınlarla birlikte yol üstündeki yamaçlardan taş yuvarlayarak, düşman kuvvetlerine karşı koymuş ve köyün eli silahlı erkeklerinin yetişmesiyle, düşman sürülmesine önderlik etmiştir. Ayrıca savaş sırasında yakın köyleri dolaşıp, kadınları örgütleyerek savaşan askerlere ve milis güçlere yiyecek toplamış, savaşmamak için geri kaçan köylüleri tekrar savaşa gönderme konusunda mücadele etmiştir.

Artvin’de mücadelesinde emeği olanlardan biri de Halit Paşa’dır. Halit Paşa Teşkilât-ı Mahsusa kuvvetleri müfrezesinin Artvin halkı için efsaneleşen "Deli" lakabıyla bilinen bir kumandanıdır. Savaşlarda gösterdiği üstün cesaret ve yiğitlik hâli ona verilen bu lakabı doğrular niteliktedir.

Artvin halkı kadını erkeği, askeri köylüsüyle bağımsızlık için mücadele etmiş ve kazanmıştır. Artvin’imizin bu gurur gününü kutluyor; bu toprakları kanları ile sulayan bizlere vatan yapan kahramanlarımızı şehit ve gazilerimizi en kalbi duygularımla saygı ve rahmetle anıyorum.

Artvin’in düşman işgalinden kurtuluşunu 101. Yıl dönümü kutlu olsun”.


BELEDİYE BAŞKANI DEMİRHAN ELÇİN'İN MESAJI


Artvin Belediye Başkanı Demirhan Elçin Artvin’in kurutuluş günü nedeniyle bir kutlama mesajı yayınladı.



ARTVİN- Artvin Belediye Başkanı Demirhan Elçin Artvin’in kurutuluş günü nedeniyle bir kutlama mesajı yayınladı.

Başkanı Demirhan Elçin mesajında şu ifadelere yer verdi: “Artvin’in düşman işgalinden kurtuluşunun 101. yıl dönümünü büyük bir sevinç ve heyecanla karşılamaktayız. Vatanına,milletine ve bayrağına bağlılığı ile bilinen Mustafa Kemal Atatürk’e olan sevgisi ile tanınan Artvin, Ülkemizin medeniyet meşalesidir.

Artvin, işgal altında olan ülkemizde yaşanan tüm olumsuzluklara rağmen, sahip olduğu manevi gücü ve bağımsızlık inancıyla büyük bir kahramanlık örneği sergileyerek, 7 Mart 1921’de düşman işgalinden kurtulmuş ve özgürlüğüne kavuşmuştur.

Bu anlamlı günde, başta büyük devlet adamı Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK ve silah arkadaşları olmak üzere kahraman şehitlerimizi ve gazilerimizi minnet ve saygıyla anıyor, Artvin’de ve İl dışında yaşayan tüm Artvinli hemşerilerimizin Kurtuluş Günlerini kutluyor, sevgi ve saygılarımı sunuyorum.”


ARTVİN TSO BAŞKANI SEÇKİN KURT'UN MESAJI


Artvin Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı Seçkin Kurt, Artvin’in kurtuluş günü nedeniyle mesaj yayınladı.




ARTVİN-Artvin Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı Seçkin Kurt, Artvin’in kurtuluş günü nedeniyle mesaj yayınladı.

Başkan Seçkin Kurt mesajında şu ifadelere yer verdi: “Zengin ve köklü uygarlıklara ev sahipliği yapmış bir serhat şehri olan Artvin, aynı zamanda kardeşliğin, birliğin, dayanışmanın ve cumhuriyetin şehridir.

Güzel şehrimizin, düşman işgalinden kurtarılışının 101. yılını kutlamanın gururu ve onurunu yaşıyoruz.

Bundan tam bir asır önce, kendisini esaret altına alıp mahkûm etmek isteyen düşmana karşı başlatılan kurtuluş mücadelesi, vatanperver atalarımızın üstün cesaret ve fedakârlıklarıyla kazanılmış, büyük mücadeleler neticesinde ilimiz, vatan topraklarına katılmıştır.

Bizler geçmişteki bu kahramanların torunları olarak, her şartta Artvin’i yaşatmak- korumak azim ve kararlılığında olacağız. Nice büyük zaferlerle dolu şanlı tarihimizin, bizlerin omuzlarına yüklediği bu ağır yükü, büyük bir kıvançla her zaman ve her yerde taşıyacağız.

İlimiz iş dünyasının temsilcileri olarak, Ulu Önder Atatürk’ün “Tüccar, milletin emek ve üretiminin kıymetlendirilmesi için eline ve zekâsına güvenilen ve bu güvene layık olduğunu göstermesi gereken kişidir.” sözünü ilke edinip, yılmadan çalışacağız.

Bu duygu ve düşüncelerle, başta Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK olmak üzere, güzel vatanımızı bizlere armağan eden kahramanlarımızı rahmet ve minnetle yâd ediyor, ebediyete intikal etmiş tüm şehit ve gazilerimize Tanrı’dan rahmet diliyorum.

101. Kurtuluş Gümüz Kutlu Olsun”…




17 görüntüleme0 yorum

Son Paylaşımlar

Hepsini Gör