• HaberciGazete

Reşit Gürzap, Orhan Hançerlioğlu, Vedat Günyol, Nevzat Tandoğan



Bugün 9 Temmuz. Orhan Hançerlioğlu, Vedat Günyol, Reşit Gürzap ve Nevzat Tandoğan’ın ölüm yıl dönümleri… BRT Yayın Grubu olarak bu değerlerimizi saygıyla anıyoruz.


Reşit Gürzap kimdir?



Türk tiyatro oyuncusu. Doğum tarihi: 23 Nisan 1912, İstanbul Ölüm tarihi ve yeri: 9 Temmuz 1990, İstanbul Çocuklar: Can Gürzap

İlk tiyatro çalışmalarına amatör olarak başladı. Bir süre Kadıköy Süreyya Opereti’nde çalıştı. 1934 yılında İstanbul Şehir Tiyatrosu’na girdi. Yerli ve yabancı komedilerdeki rolleriyle başarı ve ün kazandı. Reşit Gürzap ilk tiyatro çalışmalarına amatör olarak başladı. Bir süre Kadıköy Süreyya Opereti’nde çalıştı. 1934 yılında İstanbul Şehir Tiyatrosu’na girdi. Yerli ve yabancı komedilerdeki rolleriyle başarı ve ün kazandı. Tiyatronun yanı sıra sinemada da oyuncu ve seslendirme sanatçısı olarak çalıştı. Filmografisi Gönül Garip Bir Kuştur – 1989


Reşit Gürzap-Alev Gürzap aile dostları Güzide Çelikel ve Alâettin Bahçekapılı ile…1975

Afife Jale – 1987 Savunma – 1979 Son Nefes – 1958 Beyaz Gül / Kaderim – 1958 Anası Gibi – 1957 Felaket Zinciri – 1956 Ebediyete Kadar – 1955 Aramızda Yaşıyamazsın – 1954 Leylaklar Altında – 1954 Hıçkırık – 1953 Yavuz Sultan Selim Ağlıyor – 1952 Dudaktan Kalbe – 1951 İstanbul’un Fethi – 1951 Allahaısmarladık – 1951 Baba Katili – 1949 Dinmeyen Sızı / Sonsuz Izdırap – 1949 Fedakar Ana – 1949 Çıldırtan Kadın – 1948 Harmankaya – 1948 Sızlayan Kalp – 1948 Yanık Kaval – 1947 Sonsuz Acı – 1946 Domaniç Yolcusu / Unutulan Sır – 1946 Hürriyet Apartmanı – 1944 Nasreddin Hoca Düğünde – 1943

Orhan Hançerlioğlu kimdir?


(d. 19 Ağustos 1916, İstanbul – ö. 9 Temmuz 1991, İstanbul) Araştırmacı-Yazar19 Ağustos 1916’da İstanbul’da doğdu. 9 Temmuz 1991’de İstanbul’da yaşamını yitirdi. Felsefe ve ekonomik alanındaki sözlük çalışmalarıyla tanınır. 1935’te Şişli Terakki Lisesi’nden mezun oldu. 1939’da İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni bitirdi. Meriç, Keşan ve Karaisalı’da kaymakamlık yaptı. İstanbul Belediye Müfettişi, Emniyet Şube Müdürü, Şehir Tiyatrosu Müdürü oldu. 1954’ten sonra Elektrik, Tramvay ve Tünel İşletmeleri Hukuk İşleri Müdürü olarak çalıştı. 1978’de emekliye ayrıldı.Edebiyata şiirle başladı. Bir süre öykü ile ilgilendi. Şadırvan dergisinin öykü yarışmasında birincilik kazandı. Beş Sanat, Varlık, Yeditepe, Yenilik, Ataç ve Türk Dili dergilerindeki ürünleriyle adını duyurdu. 1950’lerde romana yöneldi. 1951’den 1957’ye kadar her yıl bir romanyayınladı. Bu romanları birer büyük hikaye ölçüsünde dar tuttu. Ve her birinde yeni bir biçim denemesine girişti. Daha sonra felsefe ve ekonomi konularındaki çalışmalara ağırlık verdi. Ve temel başvuru niteliğinde birçok kitap hazırladı. Ruhbilim, felsefe, ekonomi, ticaret ve inanç sözlükleri de bunların arasındadır. Orhan Hançerlioğlu Eserleri ŞİİR:

  • Kıvılcım (1936)

ROMAN:

  • Karanlık Dünya (1951)

  • Büyük Balıklar (1952)

  • Oyun (1953)

  • Ekilmemiş Topraklar (1954)

  • Ali (1955)

  • Kutu Kutu İçinde (1956)

  • Yedinci Gün (1957)

  • Bordamıza Vuran Deniz (1960)

  • Başka Dünyalar (Karanlık Dünya, Oyun, Kutu Kutu İçinde romanlarının toplu baskısı, 1962)

  • Bütün Romanları (2 cilt, 1981)

ÖYKÜ:

  • İnsansız Şehir (1953)

İNCELEME:

  • Erdem Açısından Düşünce Tarihi (1963)

  • Mutluluk Düşüncesi (1965)

  • Başlangıcından Bugüne Kadar Özgürlük Düşüncesi (1966)

  • Felsefe Sözlüğü (1967)

  • Düşünce Tarihi (1970)

  • Ekonomi Sözlüğü (1972)

  • İnanç Sözlüğü (1975)

  • Felsefe Ansiklopedisi Kavramlar ve Akımlar (7 cilt, 1976-1980)

  • Felsefe Ansiklopedisi Düşünürler Bölümü (2 cilt, 1985)

  • Ticaret Sözlüğü (1982)

  • Ruhbilim Sözlüğü (1988)

ÖDÜLLERİ

  • 1956 Türk Dil Kurumu Roman Ödülü, Ali ile

Vedat Günyol kimdir?

Vedat Günyol (d. 6 Mart 1912, İstanbul – ö. 9 Temmuz 2004, İstanbul), Türk çevirmen, eleştirmen, yayıncı ve yazar. Çıkardığı Yeni Ufuklar dergisiyle Sabahattin Eyuboğlu, Azra Erhat ve Halikarnas Balıkçısı ile birlikte Türk hümanizmini kurmaya çalışmıştır. Arnavutluk’tan gelen bir baba ile Diyarbakırlı bir annenin çocuğu olarak İstanbul Fatih‘te doğdu.[1] Orta öğrenimini 1934’te Saint Benoit Fransız Lisesi’nde tamamladıktan sonra 1938 yılında İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni bitirdi. İlk çevirilerini üniversite yıllarında yaptı. Paris’te başladığı Devletler Hukuku doktorasını 2. Dünya Savaşı yüzünden yarım bırakmak zorunda kaldı ama 10 yıl sonra geri dönerek tamamladı. Paris’te bulunduğu sürede Halide Edip Adıvar ve eşi Adnan Adıvar ile yakın dost oldu. Halide Edip Adıvar ile ortak çeviriler yaptı. 1941’de Cemal Nadir ve Arkadaş adlı haftalık çocuk dergisini yayınladı. Şirket-i Hayriye ve Yücel dergilerinde çevirmenlik yaptı. İstanbul Hukuk Fakültesi’nde amme hukuku asistanlığı ve Fransızca okutmanlığı (1939-40); Vefa Lisesi (1940) ve Gedikpaşa Ortaokulu’nda Fransızca öğretmenliği; Ankara MEB’de neşriyat müdürlüğü ve tercüme bürosu üyeliği (1942-50); aynı tarihlerde Hasanoğlan Yüksek Köy Enstitüsü, Ankara Gazi Lisesi’nde ve İtalyan Lisesi’nde Fransızca öğretmenliği (1950); Banko Di Roma’da hukuk müşavirliği (1955-60) görevlerinde bulundu. 1950’de İstanbul barosuna 2550 sicil numarası ile kaydoldu, 8 yıl avukatlık yaptı. 1962 yılında Çan Yayınlarını kurdu. 1972 yılında Atatürk Erkek Lisesi (Taksim) Fransızca Öğretmenliğinden emekli oldu. Birçok ansiklopedide edebi kurul üyeliği yapmıştır. İki defa yargılanmıştır. Sabahattin Eyüboğlu ile beraber çevirdikleri ve Devrim Yazıları adıyla yayınladıkları bir kitap yüzünden 2 yıl yargılandıktan sonra serbest bırakıldı; 1971’de ise Komünist Parti Kurucularından olduğu iddiasıyla Sabahattin Eyüboğlu ve eşi, Azra Erhat, Yaşar Kemal ve eşi ile birlikte tutuklandı ama ilk celsede beraat ettiler. Maltepe Üniversitesi bünyesindeki Özel Marmara Radyo Televizyon ve Gazetecilik Anadolu Teknik Lisesi’nde Türker Gedik ile birlikte İnsan Hakları ve Demokrasi dersleri veren Vedat Günyol’a Nisan 2002’de Maltepe Üniversitesi tarafından fahri doktorluk unvanı verildi. Üniversitenin Cevizli Kampusu’nda 2 Mayıs 1998’de Vedat Günyol’un bağışlarıyla açılan bir Vedat Günyol Kitaplığı da bulunuyor. 21 Nisan 2002 tarihinde Hürriyet Gazetesi muhabiri İhsan Yılmaz, Vedat Günyol ile söyleşisini yayınlar: “Türkiye’ye döndüklerinde onlarla görüştüm, asistanlık yaptım. Halide Edip ile Türk’ün Ateşle İmtihanı’nı İngilizce’den Türkçe’ye çevirisini birlikte yaptık. O dikte ediyor ben yazıyordum. Hastalanınca Vedat sen git tercüme edip getir bana diyor, bu sefer ben tercüme ediyorum, o düzeltiyor. Kitabın orijinali Turkish Ordeal’di Ama kitabın İngilizce baskısında Atatürk aleyhine yazdığı yerleri Türkçe’ye çevirirken almadı. Yani o bölümleri kendisi sansürledi.” Kaynak: Halide Edip Beni 13 Yıl Sömürdü; İhsan Yılmaz – Vedat Günyol Söyleşisi, Hürriyet Gazetesi Pazar Eki, 21 Nisan 2002 1998’de 19. Tüyap Kitap Fuarının onur yazarı seçildi. 1999’da 60. sanat yılını bir törenle kutladı. 9 Temmuz 2004’te İstanbul’da öldü. Ölümünden sonra anısına Vedat Günyol Deneme Ödülü düzenlenmiştir.

Nevzat Tandoğan kimdir?

Yönetici, bürokrat, Ankara valilerinden (D. 1894, İstanbul – Ö. 1946, Ankara). İstanbul Hukuk Mektebi (Hukuk Fakültesi, 1914)’ni bitirdi. Dört yıl Kasımpaşa Nu­mune Mektebinde öğretmenlik yaptı. 1919-24 yılları arasında İstanbul Emniyet Müdür­lüğünde çalıştı. Daha sonra Malatya valiliğine (1925) ve Anka­ra vali ve Belediye başkanlığına (1929) atandı. Ankara’nın imar çalışmalarına yaptığı katkılarla tanındı, sert bir vali olarak ün yaptı. 1928’de kurulan Ankara Şehri Müdürlüğü İmar İdare Heyetinin başkanlığını yaptı. Ankara valiliği sürerken intihar ederek yaşamına son verdi. “Komünizm gerekliyse onu da biz getiririz” sözüyle de ünlüdür. Adı Ankara’da bir meydana verildi. Daha sonra bu meydanın adı Ankara Büyükşehir Belediyesince Anadolu Meydanı olarak değiştirildi. KAYNAK: Türkiye Ansiklopedisi 3


14 görüntüleme0 yorum