• HaberciGazete

Süleyman Seba, Nihat Sami Banarlı, Tekin Arıburun, Kâzım Kartal, Meral Niron, Kınar Hanım


Bugün 13 Ağustos. Süleyman Seba, Nihat Sami Banarlı, Tekin Arıburun, Meral Niron, Kâzım Kartal, Kınar Hanımın ölüm yıldönümü.

BRT Yayın Grubu olarak bu değerlerimizi saygıyla anıyoruz.


Süleyman Seba kimdir?



Beşiktaş'a futbolcu, yönetici ve başkan olarak hizmet veren ve kazandırdığı başarılarla camianın efsane isimleri arasına giren Süleyman Seba Beşiktaş'ta 16 yıl başkanlık yaparak kırılması zor bir rekora da imza attı. Başkanlığı boyunca 8 kongrede rakiplerine sürekli üstünlük sağlayan siyah-beyazlı kulübün efsanesi, 2000 yılında buruk bir şekilde görevi bıraktı.


SÜLEYMAN SEBA'NIN HAYATI Geçirdiği rahatsızlığın ardından 13 Ağustos 2014'te vefat eden Süleyman Seba, Sakarya'nın Hendek ilçesinde 5 Nisan 1926'da dünyaya geldi. İlkokulu Sakarya'da okuyan ve daha sonra lise eğitimi için Kabataş Erkek Lisesi'ne geçen Seba, babasının isteği üzerine Mimar Sinan Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Fransız Filolojisi Bölümü'nde eğitimini sürdürdü. Küçük yaşta İstanbul'a gelen Seba, Kabataş Lisesi'nin takımına girmesiyle, futbol yaşantısındaki ilk adımı atmış oldu. Yetenekleriyle Beşiktaşlı yöneticilerin dikkatini çeken genç futbolcu, 1943 yılında siyah-beyazlı ekibin genç takımına dahil oldu. Beşiktaş'ta da kaliteli futbolunu devam ettiren Süleyman Seba, o yıl genç takımın şampiyon olmasında büyük rol oynadı; kısa süre sonra başarılı futbolu ödüllendirildi ve takımın kaptanı oldu. Lisedeki ilk yıllarında Beşiktaş genç takımına giren efsane başkan, 1945'te A takıma yükselip, 1950'li yıllarda 5 yılda 4 İstanbul Ligi şampiyonluğu kazanan kadroda yer aldı. Seba, 1945'te Refik Osman Top döneminde A takıma yükseldi. 1946-47 sezonunda ilk İstanbul Ligi maçına Fenerbahçe derbisinde çıktı ve takımının 4-3 mağlup olduğu karşılaşmada 1 gol kaydetti. İlk sezonunda 9 maçta 6 gol atan Seba, Milli Küme'de şampiyonluk yaşayarak kariyerinin ilk önemli başarısını elde etti. 1947-48 sezonunda İstanbul Ligi'nde 14 maçta 8 gol atan Süleyman Seba, takımının en golcü ikinci ismi oldu. 1949-50 sezonunda kariyerinin ilk İstanbul Ligi şampiyonluğunu yaşayan efsane isim, 14 maçın tamamında oynayıp bir de gol kaydetti. Seba, 1950'de Beşiktaş Futbol Takımı'nın ABD'ye davet edilmesiyle, babasını üzmek pahasına, okulunu bırakarak çok sevdiği siyah-beyazlı takımla bir ay süreyle bu ülkeye gitti.

SAKATLIK FUTBOLDAN ERKEN KOPARDI 1950-51'den itibaren İstanbul Profesyonel Ligi adıyla düzenlenen organizasyonda Seba, 1951-52 sezonunda sakatlığı nedeniyle sadece 3 maçta forma giyebildi. 1952-53'te 9 maçta forma giyip 2 gol kaydeden Süleyman Seba, 1954'te 28 yaşındayken menisküs sakatlığı sebebiyle futbolu bıraktı. Sağ açık pozisyonunda görev yapan Seba, siyah-beyazlı formayı A takım seviyesinde 10 sezon terletti. Siyah-beyazlı takımdaki kariyerinde 184 maçta 44 gol atan efsane isim, bir kez de Ümit Milli Takım forması giydi. Süleyman Seba, Beşiktaş'ın iç saha karşılaşmalarını yaptığı eski İnönü Stadı'ndaki ilk golü atan futbolcu olarak tarihe geçti. Seba, 1947 yılında hizmete giren ve 2013'te yeni stat yapımı için yıkılan İnönü Stadı'nda Beşiktaş'ın İsveç temsilcisi AIK ile yaptığı açılış maçında fileleri havalandırarak, bu sahada ilk golü atan isim oldu. 1954'te henüz 28 yaşındayken menisküs sakatlığı nedeniyle futbol kariyerini noktalamak zorunda kalan Süleyman Seba, 1957 yılında Beşiktaş Kulübüne üye oldu ve 6 sene sonra 1963'te ilk kez yönetim kurulunda yer aldı. Seba, ilk olarak 1963 yılında Selahattin Akel'in, ardından da sırasıyla 1964'te Hakkı Yeten, 1968'de Talat Asal, 1970'de Ağası Şen ve 1977'de Gazi Akınal'ın oluşturdukları listelerde yönetim kurulu üyeliği yap KULÜBÜN EFSANE BAŞKANI OLDU Seba, 1 Nisan 1984'te çok zor bir dönemde Mehmet Üstünkaya'dan yönetimi devraldı ve kazandırdığı başarılarla kulübün efsane isimleri arasına girdi. Süleyman Seba döneminde Beşiktaş Futbol Takımı altın dönemini yaşadı ve birçok başarıya imza attı. Beşiktaş, Süleyman Seba'nın başkanlığında Galatasaray ve Fenerbahçe ile başarılı şekilde rekabet ederken, bir yandan da birçok tesise kavuştu. Seba öncesinde antrenmanlarını çamurla kaplı sahada yapan siyah-beyazlı ekip, onursal başkanı döneminde Fulya Tesisleri'ne sahip oldu. Akaretler'deki modern binasına taşınan kulüpte, futbol A takımının antrenmanlarını ve kamplarını yapacağı BJK Nevzat Demir Tesisleri'nin inşaat çalışmaları başladı. Efsane başkan döneminde Çilekli Tesisleri ile Beşiktaş Koleji yapıldı. Seba, Beşiktaş'ta 16 yıl başkanlık yaparak kırılması zor bir rekora da imza attı. Başkanlığı boyunca 8 kongrede rakiplerine sürekli üstünlük sağlayan siyah-beyazlı kulübün efsanesi, 2000 yılında görevini bıraktı. Süleyman Seba, 16 yıl kesintisiz şekilde görev yapıp, en uzun süre Beşiktaş Başkanı olarak kulüp tarihine geçti. 1984 yılına kadar yönetimde istikrar sağlayamayan siyah-beyazlı ekip, efsane isimle birlikte uzun süreli istikrar yakaladı. Kulüpte yapılan kongrelerde rakiplerine hep üstünlük sağlayan Seba, “Ceketini bile aday gösterse başkan olur” ifadesinin yerleşmesini sağladı. Süleyman Seba, katıldığı son kongreyle görevini bırakırken, efsane ismin ardından Serdar Bilgili kulübün yeni başkanı oldu.

Seba, başkanlığı bıraktıktan sonra da taraftarların ve üyelerin ilgisinden uzak kalamadı. 117 yıllık kulüp tarihinin 71 yılında Süleyman Seba'nın adı hep Beşiktaş ile anıldı. Kulübün onursal başkanı olarak da tarihe geçen Süleyman Seba, Beşiktaş Akaretler'deki mütevazı evinde sakin hayatıyla yine kulübüne yakın durdu. Seba, evinde de sık sık siyah-beyazlılarla bir araya gelerek Beşiktaş sevdasını sürdürdü. Taraftarlar da tribünlerden sık sık Süleyman Seba lehine tezahüratlarla efsane başkanlarını unutmadıklarını gösterdi. Siyah-beyazlı kulübe büyük hizmetlerde bulunan Seba, 1999-2000 sezonunda futbol takımının aldığı kötü sonuçların ardından tribün ve muhalefetin tepkisi sonrası, 2000 yılı Mart ayındaki kongrede aday olmayacağını açıkladı. Kongrede duygu dolu bir konuşmayla kongre üyelerine veda etti. "İnsanlarla yaşadım, insanı öğrendim. İnsanlarla yaşadım, insanlığı öğrendim. İnsanlarla yaşadım, insanlardan nankörlüğü gördüm. 'Dostlarım, dostlarım... Ama ben dostlarımdan çok korkarım.' diyen düşünürlere hak vermemek elde değil!" şeklinde buruk sözler sarf eden Seba, uzun süreli başkanlığını sonlandırdı. Kongreye katılan üyeler, kulüp tarihinin bir diğer önemli ismi Hakkı Yeten'den sonra oy birliğiyle Süleyman Seba'nın ikinci onursal başkan olmasına karar verdi. Süleyman Seba'nın ismi Akaretler'deki kulüp binasının bulunduğu caddeye verilirken, Beşiktaş Belediyesi ayrıca bu caddede bulunan Vişnezade Parkı'na heykelini yaptırdı. Seba'nın ismi ayrıca Beşiktaş Hentbol Takımı'nın iç saha maçlarını oynadığı Dikilitaş'taki spor salonuna da verildi.

BEŞİKTAŞ, SEBA'NIN BAŞKANLIĞINDA 22 KUPA KAZANDI Mütevazı kişiliğiyle spor camiasının saygısını kazanan Süleyman Seba, kulübe kazandırdığı tesislerin yanı sıra elde edilen birçok kupayla da taraftarların gönlünde taht kurdu. Beşiktaş, Seba'nın başkanlığında beşer kez lig şampiyonluğu ve Cumhurbaşkanlığı Kupası kazanırken, Türkiye Kupası'nı 4 defa müzesine götürdü. Siyah-beyazlı ekip, Seba başkanlığında ayrıca 2 Başbakanlık Kupası ve 6 Türkiye Spor Yazarları Derneği (TSYD) Kupası da olmak üzere toplam 22 kupayı müzesine taşıdı. Beşiktaş, efsane başkanı döneminde üst üste 3 kez şampiyon olma başarısı gösterdi. Metin Tekin, Ali Gültiken, Feyyaz Uçar, Rıza Çalımbay ve Mehmet Özdilek gibi oyunculardan kurulu takımla başarılı sonuçlara imza atan siyah-beyazlı ekip, üst üste 3 kez şampiyonluğa ulaşarak tarihinin en önemli başarılarından birine imza attı. Beşiktaş, Süleyman Seba'nın başkan olduğu 1989-1990, 1990-1991 ve 1991-1992 sezonlarında şampiyonluğa ulaşarak tarihinin en önemli başarısına ulaştı.

Siyah-beyazlı ekip, namağlup şampiyonluk başarısını da Süleyman Seba döneminde yaşadı. Beşiktaş, 1991-1992 sezonunda 30 maçta rakiplerine karşı başarılı sonuçlara imza atarak şampiyonluğa ulaştı. 23 galibiyet ile 7 beraberlik alan ve sahadan hiç boynu bükük ayrılmayan siyah-beyazlı takım, Seba yönetiminde bir başka tarihi başarıya imza attı. 13 Ağustos 2014'te vefat eden Seba, ilk golü attığı BJK İnönü Stadı'nın yerine yapılan Vodafone Park'ta gerçekleştirilen cenaze töreniyle son yolculuğuna uğurlandı. İnşaat halindeki statta gerçekleştirilen cenaze törenine binlerce siyah-beyazlı taraftar katıldı. Efsane başkanın naaşı, Dolmabahçe'de stadın karşısında yer alan Bezmialem Valide Sultan Camisi'ndeki cenaze namazının ardından Feriköy Mezarlığı'na defnedildi.


Nihat Sami Banarlı kimdir?



İstanbul’da Fatih’te doğdu (1907). Trabzonlu Alemdarzâde ailesinden ve Osmanlı devri mutasarrıflarından İlyas Sâmi Bey’in oğludur. İlk Osmanlı mebuslarından ve basılı bir divan sahibi olan dedesi Hilmi Efendi devrinin tanınmış şairlerindendi. Babasının da bilhassa vatanî şiirler kaleme aldığı bilinmektedir. Nihad Sâmi önce Somyarkın, daha sonra Banarlı soyadını aldı.

Nihad Sâmi, İstiklâl Lisesi’nden sonra İstanbul Dârülfünunu Edebiyat Fakültesi Edebiyat Bölümü ile birlikte Yüksek Muallim Mektebi’ni bitirdi (1930). Aynı yıl Edirne Erkek Lisesi’ne edebiyat öğretmeni olarak tayin edildi. Ayrıca Edirne Kız ve Erkek Muallim mekteplerinde edebiyat dersleri verdi. 1939’da Kabataş Erkek Lisesi’ne, 1943’te Galatasaray Lisesi’ne, 1946’da İstanbul Erkek Öğretmen Okulu’na, iki sene sonra da İstanbul Eğitim Enstitüsü’ne tayin edildi. Bu vazifelerine ek olarak Boğaziçi, Şişli Terakki ve Işık liseleri gibi çeşitli okullarda ders verdiği gibi 1959’dan 1962’ye kadar İstanbul Yüksek İslâm Enstitüsü’nde İslâmî Türk edebiyatı dersini okuttu. İstanbul Eğitim Enstitüsü ile Yüksek Öğretmen Okulu müdürlüğünü yaptı, 1969’da kendi isteğiyle emekli oldu. Öğretmenliğinin yanı sıra 1955’te üye olduğu İstanbul Fetih Cemiyeti’ne bağlı İstanbul Enstitüsü’nün ve aynı yıl kurulan Yahya Kemal Enstitüsü’nün müdürlüğüne seçildi (1958). Her iki enstitünün yayın çalışmalarını yürüttü. Millî Eğitim Bakanlığı “1000 Temel Eser” ve “Çağdaş Türk Yazarları” komisyonlarında görev aldı. Kubbealtı Cemiyeti bünyesinde 1971’de çalışmaya başlayan Dil ve Edebiyat Akademisi’nin edebiyat dalı başkanlığını ve aynı kuruluşun 1972’den itibaren yayımladığı Kubbealtı Akademi Mecmuası’nın müdürlüğünü yaptı. Yeni ve çok hacimli bir şekil verdiği Resimli Türk Edebiyâtı Târihi adlı büyük eserinin telif ve baskısını tamamlamaya çalışmakta iken 13 Ağustos 1974’te vefat etti. Mezarı Rumelihisarı’ndadır.

Öğrencilik ve gençlik yıllarında şiirler ve hikâyeler kaleme alan Nihad Sâmi Banarlı bu devrede özellikle okul piyeslerinde başarılı oldu. Kızıl Çağlayan ve Bir Yuvanın Şarkısı adlı manzum piyesleri Millî Eğitim Bakanlığı’nın açtığı yarışmayı kazandı ve bakanlık tarafından yayımlandı (1933). Kızıl Çağlayan filme de alınmıştır. Bir Güzelliğin Hikâyesi adlı küçük romanı ise Hürriyet gazetesinde on üç sayı tefrika edildi (21 Nisan 1949-4 Mayıs 1949). İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’nde seçkin bir talebesi olduğu M. Fuad Köprülü’nün tesiriyle öğretmenliğinin ilk yıllarından itibaren edebiyat tarihi araştırmalarına yöneldi ve bu konudaki çalışmalarını Altı Ok (Edirne), Atsız Mecmua, Orhun, Ülkü (Ankara), Halk Bilgisi gibi dergilerde yayımladı. 1940’tan başlayarak Yedigün dergisinin edebiyat sayfasını yönetti, burada genç kabiliyetlere yol gösterdi. 1948-1962 yılları arasında Hürriyet gazetesinde devamlı, ayrıca Akşam ve Yeni Sabah gazetelerinde, İstanbul Enstitüsü, Yahya Kemal Enstitüsü, İstanbul Yüksek İslâm Enstitüsü, Hayat Tarih, Meydan, Kubbealtı Akademi mecmualarında tarihî, edebî ve sosyal konularda yazılar kaleme aldı. Bazı yazılarında, özellikle haftalık Meydan dergisinde Emin Bayraktaroğlu takma adını kullandı. Bunlar içinde Hürriyet gazetesine yazdığı haftalık “Edebî Sohbetler” az zamanda çok geniş bir ilgi ve etrafında büyük bir okuyucu kitlesi toplamıştı. 1948’de, İsmail Hami Danişmend tarafından XV. asırda yaşamış kadın şair Râbia Hatun’a ait olduğu iddiası ile yayımlanmaya başlanan şiirlerin o çağda yazılmayıp dil, üslûp, imaj, hatta şekil bakımından ancak bugünün eseri olabileceklerini bu sohbetlerinde ispat etmesi N. S. Banarlı’nın prestij ve şöhretini daha da arttırdı.

Nihad Sâmi Banarlı yakın dostu olduğu Yahya Kemal’in büyük bir kısmı yayımlanmamış olan şiirlerinin, onu ikna ederek, 1956-1957 yılları arasında Hürriyet gazetesinde neşrini sağladı. Bu yayım sırasında isimleri dahil tertip ve baskı şekline kadar şiirlerin kitap halinde basımı konusunda da Yahya Kemal ile birlikte çalıştı. Ancak daha ilk kitabın baskısına geçilmeden 1958’de Yahya Kemal vefat edince bu çalışmaları tek başına sürdürdü. İstanbul Fetih Cemiyeti bünyesinde bir Yahya Kemal Enstitüsü kurulmasını gerçekleştirdi (1958). Bu enstitüye şairin mirasçıları tarafından devredilmesinde rolü olduğu evrak ile eşyayı tasnif ve tertip etti; ayrıca Yahya Kemal Müzesi’ni ve arşivini kurdu (1960). Yahya Kemal’in yayımlanmış ve yayımlanmamış bütün şiir ve yazılarını titiz bir çalışma sonunda 1961’den itibaren kaliteli bir baskı ile on kitaplık bir külliyat halinde yayımladı. Ayrıca iki cilt halinde Yahya Kemal Enstitüsü Mecmuası’nı çıkarttı (1959, 1968). Bu çalışmalarıyla ve aynı konuda yazdığı diğer yazılarla Banarlı, bilhassa Yahya Kemal’in Türk edebiyat ve fikir hayatındaki yerini almasına büyük ölçüde yardımcı olmuştur.

Eserleri. A) Türk Edebiyatı. 1. XIV’üncü Asır Anadolu Şairlerinden Ahmedî’nin Osmanlı Tarihi: Dâsitân-ı Tevârîh-i Mülûk-i Âl-i Osman ve Cemşîd ve Hurşîd Mesnevîsi. Ahmedî’nin İskendernâme’si içinde yer alan ve ilk Osmanlı vekāyi‘nâmesi kabul edilen “Tevârîh-i Mülûk-i Âl-i Osmân” adlı bölümün yirmi iki nüshası üzerinden yapılmış tenkitli neşridir. İlk defa Edebiyat Fakültesi’nde mezuniyet tezi olarak hazırlanan bu çalışma daha sonra geliştirilerek önce Türkiyat Mecmuası’nda (c. VI, 1939) Fuad Köprülü’nün üniversite hocalığının 25. yılına ithaf edilerek yayımlanmış, aynı yıl hocası Köprülü’nün takdim yazısı ile mecmuadan ayrı basım olarak kitap halinde de basılmıştır. Eserde ayrıca, Ahmedî’nin N. S. Banarlı tarafından bulunup gün ışığına çıkarılan Cemşîd ü Hurşîd mesnevisi de ilim dünyasına tanıtılmıştır. Banarlı’nın bu çalışması metin tesisi bakımından Ahmet Ateş tarafından tenkit edilmiştir (bk. “Metin Tenkidi Hakkında [Dasitân-ı Tevârîh-i Mülûk-i Âl-i Osman Münasebeti İle]”, TM, 1942, VII-VIII, 253-267).

2. Nâmık Kemal ve Türk-Osmanlı Milliyetçiliği (1947). Nâmık Kemal’in Osmanlı tarihi, vatan, millet ve milliyetçilik konusundaki görüşlerinden hareketle verilmiş bir konferans metnidir.

3. Resimli Türk Edebiyâtı Târihi, Destanlar Devrinden Zamanımıza Kadar (1948; genişletilmiş 2. baskı 1971-1979). Sözlü edebiyat ve destanlar devrinden başlayarak asır asır XIII-XIX. yüzyıllar arası Anadolu, Çağatay ve Âzerî sahaları da dahil olmak üzere bütün Türk edebiyatı, Batılılaşma tesiri altında ortaya çıkan Tanzimat, Servet-i Fünûn ve Fecr-i Âtî edebiyatları ile millî edebiyat ve 1950’li yıllara kadar Cumhuriyet devrini şahıslar kadrosu itibariyle bir bütün halinde ele alıp incelemektedir. Yeni bilgiler ilâvesiyle genişletilerek 1971’de Millî Eğitim Bakanlığı’nca tekrar yayımlanmaya başlanan eserin baştan ancak yedi fasikülü müellifin hayatında basılmış, onun vefatı üzerine sondan bazı kısımları yarım kalan bu kitap ve yayım, kendisinin ilk baskıya yaptığı ilâve ve notlardan faydalanılarak Nermin Suner Pekin tarafından tamamlanmıştır. Eserin bir özelliği de kuru bir ilim dili yerine sohbet üslûbuyla kaleme alınmış olmasıdır. Eserin bu ikinci baskısı üzerine Hikmet İlaydın eser hakkında bir seri tenkit yazısı neşretmiştir (Türk Dili, sy. 247, 248, 249).

4. Büyük Nazîreler: Mevlid ve Mevlid’de Millî Çizgiler (İstanbul Yüksek İslâm Enstitüsü Dergisi, I, İstanbul 1962, s. 1-24’ten ayrı basım).

B) Liseler İçin Ders Kitapları. 1. Türk Edebiyatı Tarihi, Başlangıçtan Tanzimat’a Kadar (Hıfzı Tevfik Gönensay ile, 1940). Bu kitapta İslâmiyet’ten önceki döneme ait sözlü edebiyat ile XIII. yüzyıldan başlayarak Anadolu, Çağatay ve Âzerî edebiyatları ve Türk halk edebiyatı anlatılmaktadır.

2. Edebî Bilgiler (1942). Türk edebiyatında türler, nazım şekilleri, vezinler ve diğer konularda örneklerle bilgiler veren yardımcı ders kitabı mahiyetinde bir eserdir.

3. Metinlerle Edebî Bilgiler (Lise I, 1950).

4. Metinlerle Türk ve Batı Edebiyatı (Lise II, III, IV, 1951). Önce Metinlerle Türk Edebiyatı adıyla yayımlanan bu kitaplar ders programlarının değişmesiyle daha sonra yeniden ele alınarak bu isimle neşredilmiş ve günümüze kadar birçok baskıları yapılmıştır.

C) Yahya Kemal’le İlgili Kitapları. 1. Yahya Kemal Yaşarken (1959). Yahya Kemal’in edebî ve tarihî görüşleriyle çalışma tarzı ve diğer yönleri hakkındaki yazılarından meydana gelmektedir.

2. Yahya Kemal’in Hâtıraları (1960). Yahya Kemal’le şahsî planda cereyan eden sözlü ve yazılı hâtıralarından oluşmaktadır.

D) Diğer Eserleri. 1. Kızıl Çağlayan (1933).

2. Bir Yuvanın Şarkısı (1933).

3. Faruk Nafiz Hayatı, Seçme Şiirleri (ts.).

4. Türkçenin Sırları (1972, 11. bs. 1988). Millî değerlerimizin en önemli varlığı olarak kabul ettiği Türkçe’ye ve Türkçe’nin meselelerine dair olan yazılarının bir kısmından meydana gelmiştir. Çok dikkatle seçilmiş kelimelerle ördüğü yazılarında kendine mahsus bir sohbet üslûbu ortaya koyan yazar bu eseriyle Türk tarihini, kültür eserlerini ve özellikle Türkçe’yi şuurlu bir gayretle tanıtmış ve sevdirmeye çalışmıştır.

Nihad Sâmi Banarlı’nın vefatından sonra Kubbealtı Kültür ve Sanat Vakfı, müellifin daha önce çeşitli yerlerde yayımlanan yazılarını konularına göre tasnif ederek “Nihad Sâmi Banarlı Külliyatı” adı altında neşretmektedir. Şimdiye kadar bu seriden şu on kitap yayımlanmıştır: Türkçenin Sırları (1972); Şiir ve Edebiyat Sohbetleri (c. I, 1976, c. II, 1982); Tarih ve Tasavvuf Sohbetleri (1984); Bir Dağdan Bir Dağa, Nihad Sâmi Banarlı’nın Kaleminden Yahya Kemal (1984); Kültür Köprüsü, Süleyman Çelebi’den Mehmed Âkif’e (1985); Kitaplar ve Portreler, Mehmed Âkif’ten Günümüze (1985); Devlet ve Devlet Terbiyesi (1985); İstanbul’a Dâir (1986); Îman ve Yaşama Üslûbu (1986).


Kâzım Kartal kimdir?



(d. 28 Nisan 1936, Altunhisar, Niğde, Niğde - ö. 13 Ağustos 2003, İstanbul), sinema ve dizi oyuncusu.


Sanat yaşamına 1964 yılında başlayan Kazım Kartal, Türk sinemasının adı fazla bilinmeyen kahramanlarındandır. Genellikle karakter rollerde yardımcı oyuncu olarak rol alan "kötü adam" Kartal, sanat yaşamı boyunca 1000 civarında (saptanabilen 350), filmde rol almış, iki senaryo yazmış, bir filmin yönetmenliğini üstlenmiştir.


Bir dönem seks filmleri furyasında da çeşitli filmlerde rol alan Kartal, o süreçteki gerekçesini şu sözlerle açıklamıştır: "Parasız kaldığım dönemlerde bakkaldan veresiye alışveriş bile yapamayıp, alay konusu olmak canıma tak demişti, mecburdum". Çasod üyesi olan sanatçı, bir dizi filmin çekimi için gittiği Erzurum Hınıs'da rahatsızlanıp İstanbul'a dönmesinden kısa bir süre sonra kalp krizi nedeniyle yaşamını yitirmiştir. Cenazesi 15 Ağustos 2003'te Hasdal Mezarlığına defnedildi


Filmografi

Toprağa Kan Düştü - 2003

Kirve - 2003

Seni Yaşatacağım - 2002

Derman Bey - 2001

O Benim Karımdı - 2001

Nasibim - 2001

Dava / Doz - 2001

Şişman ile Pişman - 2001

Üvey Baba - 2000

Kimsecikler - 1999

Şahin - 1999

Ölüm Yolu - 1999

Sokakların Yasası - 1998

Cinayet Var - 1998

Yalnızlık Şarkısı - 1997

Günaydın Geceyarısı - 1997


Sevimli Dostlar - 1997

Böyle mi Olacaktı - 1997

Fırat - 1997

Drejan - 1996

Sevda - 1996

Acı Ve Tatlı Günler - 1996

Ekmek - 1996

Kızım ve Ben - 1996

Tel Örgü - 1995

Yahya Kaptan - 1995

Huzura Giden Yol - 1995

Ölüm Peşimizde - 1994

Ölümden Acı - 1994

Sevgi Kuşları - 1994

Şöhretin Bedeli - 1994

İslam Adalettir - 1994

Adı Osman - 1994


Sessiz Çığlık - 1994

Kurtlar Sofrası - 1994

Ağlama Sevgilim - 1993

Kızılırmak Karakoyun - 1993

Gelincik Tarlası - 1993

Güneşi Uyandırmadan - 1993

Arayış - 1993

Deli Balta - 1993

Ben Anayım - 1992

Beyaz Umutlar - 1992

Gündüzün Karanlığı -1992

Tatar Ramazan Sürgünde - 1992

Kurdoğlu-2 / Sancağın Ordusu - 1992

Can mı Dayanır - 1991

Tanrı Şahidimdir - 1991

Ula Ula Niyazi - 1991

Ölümü Yaşamak - 1991

Ecelin Gölgesinde - 1991

Siyabend-ü Xece - 1991

Polis Görev Başında - 1990


Fedai - 1990

Tatar Ramazan - 1990

Kabadayılar Kralı - 1990

Kan Çiçeği - 1989

Atlı Karınca - 1989

Bir Aşk Yeter - 1989

Kınalı Hanzo - 1989

Gülom - 1989

Toprağın Gücü - 1988

Acılar -1988

Ponente Feneri -1988

Can Borcu / Nar Kırmızı -1988

Alman Avrat 40 Bin Mark -1988

Asılacak Adam -1987

Sürgündeki Adam -1987


Hazreti Ayşe -1987

Arkadaşım ve Ben - 1987

Çakırcalı Mehmet Efe - 1987

Efeler Diyarı - 1987

Işıkta Kaybolanlar - 1987

Oyunun Kuralı - 1987

Suçsuz - 1987

Şanssızım - 1987

Kuruluş / Osmancık - 1987

Umut Sokağı - 1986

Ben Milyoner Değilim - 1986

Kanlı Su - 1986

Garip (2) - 1986

Hekimoğlu - 1986

Kader Böyle İstedi - 1986

Manyak - 1986


Sevdan Öldürdü Beni - 1986

Seher Vakti - 1986

Alkol - 1985

Altar - 1985

Acı Sevda - 1985

Eroin Hattı - 1985

Gözlerden Kalbe - 1985

Suskun Duvarlar - 1985

Nokta İle Virgül Deh Deh Düldül - 1985

İkizler - 1985

Güldür Yüzümü - 1985

Ağlama Yarim - 1984

Bir Yıldız Doğuyor - 1984

Sonsuz Sokaklar - 1984

Umut Mahkumları - 1984

Geçim Otobüsü - 1984


Halk Düşmanı - 1984

Çare Sende Allahım - 1984

Erkekçe - 1983

Kobra - 1983

Asya Ejderi - 1983

Gül Ağacı - 1983

İdamlık - 1983

İkimiz De Sevdik - 1983

Bir Zamanlar Kardeştiler - 1983

Doğarken Öldüm - 1983

Son Adam - 1983

Küçük Ağa - 1983

En Büyük Yumruk - 1983

Kahreden Kurşun - 1983

Gözüm Gibi Sevdim - 1982


Dört Yanım Cehennem - 1982

Gırgır Ali - 1982

Gurbet Kuşları - 1982

Kimsesizler - 1982

Sancı - 1982

Umut Dilencisi - 1982

Kelepçe - 1982

Aşk Pınarı - 1981

Azap Çiçeği - 1981

Dört Kardeşe Dört Gelin - 1981

Hamaylı Boynundayım - 1981

Mutlu Ol Yeter - 1981

Seviyorum Allahım - 1981

İntikam Yemini - 1981

Takip - 1981


Kader Arkadaşı - 1981

Destan - 1980

Kul Sevdası - 1980

Zeytin Gözlüm - 1980

İstanbul 1979 - 1979

İntikam Kadını - 1979

Dilberim Kıyma Bana - 1979

Çılgın Bakireler - 1979

Aşk Körfezi - 1979

Ahlaksız / Utanç - 1979

Öğren de Gel - 1979

Seven Sevene - 1979

Son Günah - 1979

Günah Günleri - 1979

Kadersizler - 1979

Kalleş Adam - 1979

Canın İsterse - 1979


Çıplaklar - 1979

Çivi Çiviyi Söker - 1979

Enişte - 1979

Günahkar Kadın - 1979

Haydi Bastır - 1979

Karanlık Sokaklar - 1979

Komşunun Tavuğu - 1979

Ölüm Emri - 1979

Patronun Kızları - 1979

Şıllık - 1979

Yaz Deftere - 1979

Aşk Kadını - 1979

İsmet Bu Ne Kısmet - 1978

Yengen - 1978

Hayat Kadınları - 1978

Kanlı Hayat - 1978

Ilık Dudaklar - 1978


Azrailin Beş Atlısı - 1978

Bir Garip Yabancı - 1978

El Bebek Gül Bebek - 1978

Hey Yavrum Hey - 1978

Kene - 1978

Korkusuz Aşıklar - 1978

Nefret - 1978

Ölüm Savaşı - 1978

Sıra Sana Gelecek - 1978

Sormagir Sokağı - 1978

Ya Bundadır Ya Şunda - 1978

Aşk, Arzu Ve Silah - 1977

Ölüm Dönemeci - 1977

Dört Ateşli Yosma - 1977

Son Gülen Tam Güler - 1977


Akdeniz Kartalı - 1977

Alman Gelin - 1977

Aşk Durağı - 1977

Bir Yiğit Gurbete Gitse - 1977

Cemal - 1977

Hıdır - 1977

Kanunsuz Sokak - 1977

Öl Seve Seve - 1977

Sen Aşk Nedir Bilir misin - 1977

Yaşamak Güzel Şey - 1977

Yaman Delikanlı - 1977

Şöhretin Bedeli - 1977

Şoför - 1976

Kadı Han - 1976

Su Perisi Elması - 1976


Elmanın Alına Bak - 1976

Söyleyin Anama Ağlamasın - 1976

Yarim İstanbul'u Mesken mi Tuttun - 1976

Evlatlık - - 1976

Sahte Kabadayı - 1976 Muhtar

Nereye Arkadaş - 1976

Kader Torbası - 1976

Seni Sevmekle Suçluyum - 1976

Babanın Oğlu - 1975

Tatlı Tatlı - 1975

Bana Beş Avrat Yetmez - 1975

Kral Benim - 1975

Namıdiğer Çolak - 1975

Sansar - 1975

Seferim Var - 1975


Tekerlek - 1975

Üç Gelin Altı Damat - 1975

Bil Bakalım Ne Çıkacak - 1975

Yırt Kazım - 1975

Reşo / Vatan İçin - 1974

Mağlup Edilemeyenler - 1974

Sahildeki Yabancı - 1974

Gün Akşam Oldu - 1974

Her Gece Bardayım - 1974

Kader - 1974

Karaların Ali - 1974

Oğul - 1974

Şirvan - 1974

Deli Ferhat - 1974

Erkeksen Kaçma - 1974


Dağ Kurdu - 1973

Kara Pençe - 1973

Tarkan Güçlü Kahraman Kolsuz Kahramana Karşı - 1973

Cengiz Han'ın Fedaisi - 1973

Kara Orkun - 1973

Kara Pençe'nin İntikamı - 1973

Soğukkanlılar - 1973

Namın Yürüsün Behçet - 1973

Tuzak - 1973

Çılgın Gangster - 1973

Destan - 1973

Evlat Acısı - 1973

Gecelerin Hakimi - 1973

Kara Çalı - 1973

Yaban - 1973

Yarını Olmayanlar - 1973


Yemin - 1973

Siyah Eldivenli Adam - 1973

Nefret - 1973

Battal Gazi Geliyor - 1973

Şehvet - 1972

Karaoğlan Geliyor - 1972

Dişi Akrep - 1972

Akma Tuna - 1972

Kan ve Kin - 1972

Büyük Bela - 1972

Ustura Behçet - 1972

Cezanı Çekeceksin - 1972

Cesurlar - 1972

Gece - 1972

Vur - 1972

Hacı Murat'ın İntikamı - 1972


Acı Yudum - 1972

Bitirim Kemal - 1972

Cehenneme Postalarım - 1972

Çoban Ali - 1972

Kanlı Öç - 1972

Kartal Tepe - 1972

Kuduzlar - 1972

Süpürgesi Yoncadan - 1972

Yedi Kişi Ölecek - 1972

Müthiş Darbe - 1972

Vahşetin Esirleri - 1972

Murat ile Nazlı - 1972

Çöl Kartalı - 1972

Kanun Adamı - 1972

Profesyoneller - 1971

Her Kurşuna Bir Ölü - 1971


Allı Turnam - 1971

Cilalı İbo Teksas Fatihi - 1971

Umutsuzlar - 1971

Killing Ölüm Saçıyor - 1971

Kartallar - 1971

Cilalı İbo Yetimler Meleği - 1971

Gelin Çiçeği - 1971

Önce Sev Sonra Öldür - 1971

Kurşunla Selamlarım - 1971

Zehir Hafiye - 1971

Allah Benimle - 1971

Kadırgalı Ali - 1971

Kanunsuz Yaşayanlar - 1971

Ölümden Korkmuyorum - 1971

Şahinler Diyarı - 1971


Zagor Kara Korsanın Hazineleri - 1971

Bir Çuval Para - 1970

Zagor - 1970

Aşk Sürgünü - 1970

Deliormanlı - 1970

Donanma Kamil - 1970

Ecelin Gölgesinde - 1970

Gülüm Nuri - 1970

Kan ve Kurşun - 1970

Kralların Kaderi - 1970

Yemen'de Bir Avuç Türk - 1970

Yeşil Kurbağalar - 1970

Son Günah - 1970

Mazi Kalbimde Yaradır - 1970


Cilalı İbo Almanya'da - 1970

Dikenli Hayat - 1969

Hayırsız Evlat - 1969

Ringo Vadiler Kaplanı - 1969

Şirvan - 1969

Talihsiz Gelin - 1969

Dağa Çıkan Kız - 1969

Beyaz Mendilim - 1969

Bir Türk'e Gönül Verdim - 1969

Sabrın Sonu - 1969

Şeytanın Oyunu - 1969

Bir Vefasız Yar İçin - 1969

Ağlama Değmez Hayat - 1969


Dişi Eşkıya - 1969

Kaderimsin - 1969

Tel Örgü - 1969

Bataklı Damın Kızı Aysel - 1969

Sabah Olmasın - 1969

Aşk Bu Değil - 1969

Kara Güneş - 1968

Şeyh Ahmet Şeyhin Oğlu - 1968

Urfa İstanbul - 1968

Yedi Köyün Zeynebi - 1968

Beşikteki Miras - 1968

Dertli Pınar - 1968

Kocadağlı - 1967

Silahları Ellerinde Öldüler - 1967


Göklerdeki Sevgili - 1966

O Kadın - 1966

Konyakçı - 1965

Severek Ölenler - 1965

Kasımpaşalı - 1965

Tehlikeli Adam - 1965

Elveda Sevgilim - 1965

Vatansız Haydut - 1964

Anadolu Çocuğu - 1964

Mor Defter - 1964

Hancının Kızı - 1963


Kınar Hanım kimdir?



Kınar Hanım, (d. 1876, İstanbul - ö. 13 Ağustos 1950, İstanbul), Ermeni kökenli Türk tiyatro oyuncusu.

Osmanlı-Türk tiyatro tarihinde önemli yeri olan öncü bir tiyatro sanatçısıdır.1912 yılında İstanbul'da Zabel Binemeciyan ve Sırapyon Hekimyan ile birlikte Yeni Osmanlı Tiyatrosu adını verdikleri bir tiyatro topluluğu kurmuştur. Darülbedayi’nin ilk sanatçıları arasındadır.


1876 yılında İstanbul'da doğdu. Annesi tiyatro oyuncusu Bercuhi Hanım idi. Tiyatro ile annesi sayesinde tanıştı. Fasulyeciyan Topluluğu''nda çalışan Bercuhi Hanım'ın, topluluk oyuncularından birinin ölümü üzerine boş kalan kadroya onu önermesiyle 14 yaşındayken Tekirdağ'da "Körün Oğlu" adlı oyunu ile sahneye çıktı. 1894 yılında aynı toplulukla 1900 yılına kadar sürecek bir Balkan turnesine çıktı.

1901'de "Mınakyan Topluluğu"''na katıldı. 1908 yılından sonra oldukça tanınarak, artan tiyatro toplulukları arasında büyük talep gördü. 1912'de Zabel Binemeciyan ve Sırapyon Hekimyan ila birlikte "Yeni Osmanlı Tiyatrosu" adlı bir topluluk kurdu. Tiyatro, 1915 yılında Binemciyan'ın ölümüne kadar açık kaldı.

Darülbedayi'nin kurulmasıyla kuruma katılan Kınar Hanım, Muhsin Ertuğrul, Raşit Rıza, Şadi Fikret Karagözoğlu gibi isimlerle çalıştı. Bugünkü adıyla Şehir Tiyatroları olan Darülbedayi'nin ustaları arasında sayılmaktadır.

Fasulyacıyan Tiyatro Topluluğu’ndan oyuncu Arşak Sıvacıyan ile evlendi. 14 Ağustos 1950’de Kadıköy’deki evinde öldü. Kurbağalıdere Ermeni Mezarlığı'na defnedildi.

Kınar Hanım, şair Ece Ayhan'ın ilk şiir kitabına ilham vermiştir; kitap Kınar Hanım'ın Denizleri adını taşır.


Meral Niron kimdir?



1937 yılında İzmir'de dünyaya geldi. İzmir radyo tiyatrosunda başladığı sanat yaşamında birçok özel tiyatroda bulundu. 1987 yılında devlet tiyatrosu kadrolu personeli oldu.

1986 yılında senaryosu ve yönetmenliği Ülkü Erakalın'dan olan ve şarkıcı Bergen'in hayatını anlatan "Acıların Kadını" adlı sinema filminde; Bergen, Yalçın Gülhan, Asuman Arsan ile birlikte oynadı. 1993 – 1999 yılları arasında yayınlanan "Ferhunde Hanımlar" adlı dizide başrollerinde Beyhan Saran, Baykal Saran, Güven Hokna, Melek Baykal, Şahap Sayılgan, İpek Çeken, Tamer Karadağlı, Ayşe Nil Şamlıoğlu, Hatice Aslan, Turgay Tanülkü, Volkan Ünal ve Meral Niron oynadı. 2000 - 2008 yılları arasında "Bizim Evin Halleri" adlı dizide Beyhan Saran, Emel Göksu, Ayşe Nil Şamlıoğlu, Şahap Sayılgan, İpek Çeken, Ergün Uçucu, Sezin Akbaşoğulları ile birlikte rol aldı.

6 Şubat 2012 tarihinde tiyatro ve sinema oyuncusu Sadri Alışık anısına verilen tiyatro ödüllerinden Onur Ödülünün sahibi oldu. 13 Ağustos 2020 tarihinde Ankara'da tedavi gördüğü hastane de yaşamını yitirdi.

TİYATRO OYUNLARI

Yaban (oyun) : Berkun Oya - Ankara Devlet Tiyatrosu - 2010 - Zeynep Kadın

Kahramanlar Öldü mü? - Refik Erduran - Ankara Devlet Tiyatrosu - 2009 - (Neriman Hanım)

Nafile Dünya : (Oktay Arayıcı) - Ankara Devlet Tiyatrosu - 2004

Çiçekleri Sarı Kıza Yedirdim : Nihat Genç - Ankara Devlet Tiyatrosu - 2003

Gerçek Kurbanın Acısı : Erhan Gökgücü - Ankara Ekin Tiyatrosu - 2003

Kanlı Düğün : Federico Garcia Lorca - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1997

Savaş Baba : Yakovos Kambanellis - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1994

Hüzün Coşkusu Altındağ : Yaşar Seymen\Adem Atar - Ankara Devlet Tiyatrosu - 1992

Çil Horoz (oyun) : Oktay Arayıcı - Trabzon Devlet Tiyatrosu - 1988

Kısmet (oyun) : Erhan Gökgücü - Trabzon Devlet Tiyatrosu - 1987

Boş Beşik : Necati Cumalı - Trabzon Devlet Tiyatrosu - 1987

Rummuz Göncagül : (Oktay Arayıcı) - Ankara Sanat Tiyatrosu

Asiye Nasıl Kurtulur : Vasıf Öngören - Dostlar Tiyatrosu - 1985

Taziye : (Murathan Mungan) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1983

Galile'nin Yaşamı : (Bertolt Brecht) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1983

Yaz Misafirleri : (Maksim Gorki) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1982

Küçük Adam Ne Oldu Sana : (Hans Fallada) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1981

Rumuz Goncagül : (Oktay Arayıcı) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1981

Hikâye-i Mahmut Bedrettin : (Mehmet Akan) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1980

Ferhat ile Şirin : (Nâzım Hikmet) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1979

Oyun Nasıl Oynanmalı : (Vasıf Öngören) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1979

Tak-Tik : (Bertolt Brecht) - Ankara Sanat Tiyatrosu

Akıllı Hayvanlar : (Ahmet Tünel) - Ankara Sanat Tiyatrosu

Komün Günleri : (Bertolt Brecht) - Ankara Sanat Tiyatrosu - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1976

İşçi (oyun) : (Ömer Polat) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1976

Nereye Payidar : (Bilgesu Erenus) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1975

Dimitrof : Hedda Zinner - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1974

Ana : (Maksim Gorki) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1974

El Kapısı (Bilgesu Erenus) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1972

403.Kilometre : (İsmet Küntay) - Ankara Sanat Tiyatrosu : 1972

Evler Evler : (İsmet Küntay) - Ankara Sanat Tiyatrosu : 1972

Hitler Rejiminin Korku ve Sefaleti : (Bertolt Brecht) - Ankara Sanat Tiyatrosu - 1971

FİLMLERİ VE DİZİLERİ

2011 - Firar (Nine) (TV Dizisi)

2011 - Dürüye'nin Güğümleri (Nine) (TV Dizisi)

2009 - 2013 - Deniz Yıldızı (Zarife Teyze) (TV Dizisi)

2000 - 2008 - Bizim Evin Halleri (Sakız) (TV Dizisi)

1993 - Yukarı Karakısık (TV Dizisi)

1993 - 1999 - Ferhunde Hanımlar (Şükufe) (TV Dizisi)

1990 - Baharda Hüzün (Neşe'nin annesi) (Sinema Filmi)

1989 - Ayaşlı ve Kiracıları (TV Dizisi)

1986 - Hayroş (Sinema Filmi)

1986 - Guguk Kuşu/ Aşka Zaman Yok (Sinema Filmi)

1986 - Düğüm (Sinema Filmi)

1986 - Acıların Kadını (Yalçın'ın Eşi) (Sinema Filmi)

1985 - Altın Kızlar (Estelle Getty Seslendirmesi) (TV Dizisi)

1983 - Ve Recep Ve Zehra Ve Ayşe (Sinema Filmi)

1983 - Açık Denizlere Aganta (TV Filmi)

1978 - Sürü (Sülo'nun Karısı) (Sinema Filmi)



Mehmet Tekin Arıburun kimdir?



(3 Ekim 1903 – 12 Ağustos 1993) Türk asker ve siyasetçi. 4. Cumhuriyet Senatosu Başkanı ve 5. Türk Hava Kuvvetleri Komutanı.


Arıburun, Çanakkale Savaşları'nda efsanevi bir ün yapan, 25 Nisan 1915 günü ANZAC kolordusunun Conkbayırı'na doğru ilerleyişini durduran 57. Alay'ın komutanı Hüseyin Avni Bey'in oğludur. Arıburun soyadını da Çanakkale'de şehit olan babasından dolayı Atatürk'ün isteği üzerine almıştır.


1925'te Harp Okulundan asteğmen rütbesiyle mezun oldu. 1935'te Harp Akademisini bitirerek kurmaylığa yükseldi. 1950'de tuğgeneralliğe 1959'da orgeneralliğe yükseldi ve Hava Kuvvetleri Komutanlığına atandı. 1960'ta 27 Mayıs Darbesinden sonra, darbeye karşı olduğu için, res'en emekliye sevkedildi. 1961 yılında yapılan seçimlerde Adalet Partisinden İstanbul Senatörü seçildi.

1970-1977 yılları arasında da Senato Başkanlığı görevini yürüttü. 1973 yılında Cumhurbaşkanı olmak isteyen Genelkurmay Başkanı Faruk Gürler'e karşı Adalet Partisinin Cumhurbaşkanı adayı oldu. 28 Mart ile 6 Nisan 1973 arası vekaleten cumhurbaşkanı olmuştur.[2] Tekin Arıburun yurt dışında çeşitli görevlerde bulunmuş; Berlin ve Washington'da hava ataşeliği, Paris'te NATO Savunma Koleji'nin komutanlığını yapmıştır. Çeşitli uluslararası toplantılarda Türkiye'yi temsil etmiştir.

12 Ağustos 1993'te vefat eden Tekin Arıburun; İngilizce, Almanca, Fransızca, İtalyanca ve Macarca'ya hakim, şiir yazan, piyano çalan ve şarkı besteleyen bir asker ve siyasetçiydi. Besteleri arasında Hava Kuvvetleri marşı da vardır.


79 görüntüleme0 yorum

Son Paylaşımlar

Hepsini Gör